Toen ik begon met klussen in mijn oude huis, had ik geen idee dat ik in aanraking zou komen met asbest. Ik had er weleens over gehoord, maar ik wist niet precies hoe het eruitzag. Tijdens het slopen van een oude schuurwand werd ik toch nieuwsgierig. Het materiaal dat ik tegenkwam leek verdacht: grijs, vezelig en brokkelig. Vanaf dat moment ben ik me gaan verdiepen in de herkenning van asbest.
Waarom ik wilde weten hoe asbest eruitziet
Ik had geen zin in onnodige gezondheidsrisico’s. Asbest is gevaarlijk als het in kleine vezels loskomt en ingeademd wordt. Daarom wilde ik weten waar ik op moest letten. Als ik weet hoe het eruitziet, kan ik sneller stoppen met werken en hulp inschakelen als dat nodig is.
Vooral bij oudere huizen of gebouwen die voor 1994 zijn gebouwd, is de kans aanwezig dat er asbest in materialen verwerkt zit. Mijn woning stamt uit begin jaren tachtig, dus ik wilde het zekere voor het onzekere nemen.
Wat ik leerde over de vorm en kleur
Asbest komt in verschillende vormen voor, afhankelijk van het soort en waar het voor gebruikt werd. Wat mij opviel is dat het vaak niet direct herkenbaar is als asbest. Het zit namelijk verwerkt in andere materialen. Toch zijn er een aantal kenmerken die me opvielen:
- De kleur is meestal grijs, wit of lichtbruin
- Het oppervlak kan glad, vezelig of korrelig zijn
- Het materiaal voelt vaak hard aan maar brokkelt bij kracht
- Soms zijn kleine vezels zichtbaar aan de randen
- In oude platen zie je soms vlekken of golfstructuren
In mijn geval ging het om een plaat met een lichtgrijze kleur en een lichte vezelstructuur aan de zijkant. Toen ik erop tikte, klonk het dof. Dat was voor mij genoeg om geen risico te nemen.
Veelvoorkomende toepassingen waar ik het tegenkwam
Bij het inspecteren van mijn huis ben ik tegen meerdere verdachte plekken aangelopen. Asbest zit namelijk in meer dan alleen golfplaten. Dit zijn de plekken waar ik het ben tegengekomen of waar ik extra alert ben geweest:
- In de oude dakplaten van de schuur
- Achter het meterkastdeurtje
- In de plafondplaten van een bijkeuken
- Rondom de verwarmingsbuizen
- In een oude bloembak in de tuin
- Onder de vloerbedekking als lijmlaag
Soms zat het goed vast en leek het onschadelijk. Maar zodra ik begon te boren of zagen, kon het gevaarlijk worden. Dat was voor mij hét signaal om te stoppen.
Wat ik deed toen ik twijfelde
Ik heb geleerd dat het herkennen van asbest met het blote oog vaak lastig is. Daarom raadpleeg ik altijd een deskundige als ik twijfel. In mijn geval heb ik monsters laten nemen door een gespecialiseerd bedrijf. Die sturen het materiaal op naar een laboratorium waar wordt vastgesteld of het asbest bevat.
Ik had kunnen gokken en zelf slopen, maar het risico op inademen van vezels is het gewoon niet waard. Bij sommige onderdelen was het uiteindelijk geen asbest, maar ik was blij dat ik zekerheid had.
Hoe ik weet of het veilig vastzit
Asbest is vooral gevaarlijk als het beschadigd, verweerd of bewerkt wordt. Als het nog in goede staat is en niet afbrokkelt, laat ik het meestal zitten. Toch let ik op:
- Scheuren of barsten
- Losse vezels aan de randen
- Verkleuring of verwering
- Of het materiaal blootgesteld is aan vocht
Als ik iets tegenkom dat los begint te raken of oud en bros aanvoelt, dan onderneem ik actie. Dat betekent niet altijd verwijderen, soms kan het ook ingekapseld worden.
Wat ik absoluut vermijd
Ik weet inmiddels heel goed wat ik niet moet doen bij vermoedelijk asbest:
- Zelf boren of zagen
- Materialen afbreken zonder bescherming
- Met een stoffer of stofzuiger proberen schoon te maken
- Platen laten vallen of breken
Zodra ik vermoed dat ik met asbest te maken heb, laat ik het liggen en bel ik een specialist. Ik draag zelf geen professionele beschermingsmiddelen, dus ik waag me er niet aan.
Wat ik anders doe bij toekomstige klussen
Sinds ik deze ervaring heb, kijk ik anders naar oude materialen. Ik probeer vooraf uit te zoeken of er kans is op asbest, vooral bij woningen van vóór 1994. Ik heb een klein overzicht gemaakt van wat ik standaard check:
- Bouwjaar van het huis of bijgebouw
- Soort materiaal dat ik wil verwijderen
- Structuur en kleur van het oppervlak
- Aanwezigheid van oude bevestigingsmiddelen zoals schroeven met roestkoppen
Met die informatie neem ik beter onderbouwde beslissingen. En als ik twijfel, kies ik altijd voor veiligheid.
