Geraniums (eigenlijk pelargoniums) zijn niet winterhard, maar je houdt ze met gemak de winter door. Dat kan op twee manieren: je kweekt ze door als kamerplant op een lichte, koele plek, of je past de kale methode toe en zet ze bijna bladloos, droog en donker weg in een vorstvrije kelder of garage bij 5 tot 10 graden. Beide werken, zolang ze maar geen vorst krijgen.
Elk najaar geraniums weggooien en in het voorjaar nieuwe kopen is zonde, want ze overwinteren makkelijker dan de meeste mensen denken. Het scheelt je een flinke uitgave en je hebt al vroeg in het seizoen volle planten. Let wel op: de geranium uit de balkonbak is iets anders dan de echt winterharde Geranium. Hieronder lees je het verschil en allebei de methodes.
Belangrijkste punten
- Geraniums (pelargonium) zijn niet winterhard en moeten vorstvrij overwinteren.
- Verwar ze niet met de winterharde Geranium (ooievaarsbek), die je gewoon buiten laat staan.
- Methode 1: doorkweken als kamerplant op een lichte, koele plek bij rond de 10 graden.
- Methode 2 (kale methode): terugsnoeien tot 10 tot 15 centimeter, droog en donker wegzetten bij 5 tot 10 graden, amper water.
- Start ze in maart weer op met meer water en licht, en zet ze na de ijsheiligen weer buiten.
Eerst dit: pelargonium of echte Geranium?
Hier gaat het vaak mis. De fleurige rode, roze en witte planten in balkonbakken en op terrassen die iedereen “geranium” noemt, zijn botanisch gezien pelargoniums. Die komen uit Zuid-Afrika en zijn niet winterhard. Dit artikel gaat over die planten.
Daarnaast bestaat de echte Geranium, in het Nederlands ooievaarsbek, een winterharde vaste plant voor in de border. Die laat je gewoon buiten staan en knip je in het voorjaar terug, net als andere vaste planten. Twijfel je? Staat de plant in een pot of bak op het terras en bloeit hij de hele zomer fel door, dan heb je vrijwel zeker een pelargonium die naar binnen moet.
Methode 1: doorkweken als kamerplant
De makkelijkste manier is de geranium als kamerplant binnenhouden. Haal de plant vóór de eerste nachtvorst naar binnen en zet hem op een lichte, koele plek: een vensterbank in een onverwarmde kamer, een koele serre of een lichte gang. Rond de 10 graden is ideaal.
- Snoei de plant met een derde tot de helft terug, zodat hij compact blijft en niet alle energie in lange slappe scheuten stopt.
- Geef weinig water, net genoeg dat de plant niet volledig uitdroogt. De grond mag tussen twee beurten goed opdrogen.
- Geef geen mest. De plant hoeft niet te groeien, alleen te overleven.
- Haal uitgebloeide bloemen en geel blad weg, dat houdt schimmel op afstand.
Te warm en te donker is de valkuil: in een warme woonkamer ver van het raam gaat de plant lange, bleke scheuten maken en wordt hij vatbaar voor ziekte. Koel en licht is het devies.
Methode 2: de kale methode (droog en donker)
Heb je geen lichte koele plek, of veel planten? Dan is de kale methode uitkomst. Hierbij zet je de geraniums in volledige rust weg, vrijwel zonder blad en zonder licht.
- Haal de planten vóór de vorst uit de pot of bak en schud de meeste aarde van de wortels.
- Snoei ze fors terug tot zo’n 10 tot 15 centimeter en haal bijna alle bladeren weg. Een kale plant verdampt nauwelijks en schimmelt minder snel.
- Zet ze in een krat of pot met een beetje licht vochtige grond, of hang ze zelfs kopje-onder. Beide werkt.
- Plaats ze droog, donker en vorstvrij bij 5 tot 10 graden in een kelder, vorstvrije garage of schuur.
- Geef de hele winter amper water, hooguit een scheutje per maand zodat de wortels niet volledig verdrogen.
De planten zien er midden in de winter dor en levenloos uit. Dat hoort zo. Zolang de stengels stevig blijven en niet zwart wegrotten, zit het goed.
Tip van onze redactie
De stekjes die je bij het terugsnoeien overhoudt, zijn niet voor de groene bak. Geraniums wortelen kinderlijk eenvoudig: zet een gezonde scheut van een centimeter of tien in een potje stekgrond en je hebt in het voorjaar gratis nieuwe planten. Zo overwinter je niet alleen je geraniums, je vermeerdert ze meteen. Ik houd er elk najaar een paar achter, puur omdat het bijna altijd lukt.
Weer opstarten in het voorjaar
Vanaf maart wordt het licht sterker en mag de plant wakker worden. Zet hem op een lichtere, iets warmere plek en geef geleidelijk weer meer water. Bij de kale methode pot je de planten op in verse potgrond. Al snel verschijnen de eerste nieuwe scheuten.
Snoei lange of zwakke scheuten nog een keer terug voor een vollere plant, en geef vanaf april wat mest. Zet de geraniums pas na de ijsheiligen (half mei) definitief buiten, als er geen nachtvorst meer komt. Wen ze eerst een paar dagen aan de buitenlucht in de halfschaduw.
Lees ook
Geraniums zijn een van de vele kuipplanten die de winter niet buiten doorkomen. Bekijk ook deze gidsen:
- Planten overwinteren: welke moeten naar binnen en hoe
- Dahlia overwinteren
- Brugmansia overwinteren
- Snoeien: wanneer snoei je wat?
Veelgestelde vragen over geraniums overwinteren
Hoe overwinter je geraniums?
Geraniums overwinter je op twee manieren, allebei vorstvrij. Je kweekt ze door als kamerplant op een lichte, koele plek rond de 10 graden, of je past de kale methode toe: terugsnoeien tot 10 tot 15 centimeter en droog en donker wegzetten in een kelder of garage bij 5 tot 10 graden. In beide gevallen geef je zo min mogelijk water.
Moet je geraniums terugsnoeien voor de winter?
Geraniums terugsnoeien voor de winter is verstandig, want het houdt de plant compact en gezond. Snoei ze terug met een derde tot de helft als je ze doorkweekt, of tot zo’n 10 tot 15 centimeter bij de kale methode. Een teruggesnoeide plant verdampt minder vocht en is minder gevoelig voor schimmel. De stekjes kun je bovendien gebruiken om nieuwe planten te maken.
Bij welke temperatuur overwinter je geraniums?
Geraniums overwinter je het best bij 5 tot 10 graden, vorstvrij maar koel. Bij die temperatuur gaan ze in rust en blijven ze gezond. Warmer dan 15 graden is juist slecht: dan gaan ze in het donker lange, bleke scheuten maken en worden ze vatbaar voor ziekte. Zorg dus voor een koele kelder, garage of onverwarmde ruimte.
Zijn geraniums winterhard?
Geraniums uit de balkonbak zijn niet winterhard. Dat zijn pelargoniums uit Zuid-Afrika, die geen vorst verdragen en naar binnen moeten. Verwar ze niet met de echte Geranium, in het Nederlands ooievaarsbek, een winterharde vaste plant die je gewoon buiten laat staan. Bloeit je plant de hele zomer fel door in een pot, dan is het vrijwel zeker een vorstgevoelige pelargonium.
Wanneer haal je overwinterde geraniums weer tevoorschijn?
Overwinterde geraniums haal je vanaf maart weer tevoorschijn, als het licht sterker wordt. Zet ze op een lichtere, iets warmere plek en geef geleidelijk meer water, en bij de kale methode pot je ze op in verse grond. Definitief naar buiten doe je pas na de ijsheiligen, rond half mei, als er geen nachtvorst meer dreigt.
